Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

Ambargolar rant üretir..

27 Mayıs 2008 / 10:46
Ambargolar rant üretir ve yeni zenginler doğurur - Melikşah Utku'nun yorumu

CNN International kanalını izliyorum. Çıplak elektrik kablolarının sırıttığı bir aydınlatma hattının yol gösterici olduğu kadar ölüm tehlikesi saçtığı daracık bir dehlizde sürünüyor kamera. Kameranın her kadem ilerleyişinde biraz daha tozlanan objektifinden biraz ileride yeri eski bir kürek ucuyla eşeleyen bir çocuk yansıyor ekranlara. Yanında enlemesine kesilmiş 5 litrelik bir su bidonuna dolduruyor önünde biriken taş ve toprağı. “Çek,” diye bağırıyor Arapça, bir ip geriliyor ve içindeki toprağı döke saça hareket ediyor el arabası hükmündeki su bidonunu.

Burası Gaza Şeridi. İki yıldır dünya ile tüm bağlantıları kesilmiş olan küçük Filintin devleti. Hamas'ın iktidarından sonra uygulanan ambargonun ardından boykot altındaki büyük bir gettoya dönüştürülen vatanı Filistinlilerin. Dehliz, Mısır sınırının hemen kenarından başlanan derme çatma bir mühendislik ve insanlık abidesi. Öbür ucu, Mısır'a açılan bir kurtuluş kapısı.

İnşaatın başında tüm vaktini bu işe ayırdığı için okuldan atılma noktasına gelen Sait var. Önce Google Earth üzerinden tünelin iki ucunu belirliyor. Ardından rotayı tayin ediyor ve derinliği ve uzunluğu. Tünel işinde çalışanların tümü çocuklar. Geceleri 8 saat çalışıyorlar bu işte ve bir gecede ancak 10 metre yol kat ediyorlar. Ortalama bir tünelin uzunluğu 700 metre. Böyle onlarca tünel var Gaza'dan Mısır'a uzanan. Tünelin bir ucunda yokluk ve sefalet, diğer ucunda ucuz ihtiyaç malları.

Tünel inşaatında çalışan çocuklar, akranlarının okul sonrası yaptıkları işlerde kazandıklarından çok daha fazla kazanıyor. Ama her an tünelin üzerilerine çökme ya da elektrik akımına çarpılma ihtimali ile yaşıyorlar. Onlarca çocuk ölmüş bu inşaatlarda bugüne kadar. Ve nihayet iş bittiğinde büyükler devreye giriyor ve kaçakçılık başlıyor bir uçtan diğerine. Bir uçtan 1 şekele giren yiyecekler, öbür taraftan 10 şekele çıkıyor. Ama getirdikleri mallar, gıda, ilaç ve sigara, kapış kapış gidiyor, çünkü piyasada bu ihtiyaçları arz edecek başka bir kaynak yok.

Ambargo, dünya tarihinde yeni keşfedilmiş bir mekanizma değil. Ancak son zamanlarda başta ABD olmak üzere sıklıkla uygulanmaya başlayan bir müeyyideye dönüşmüş durumda. Irak'a girmeden önce ABD, yıllarca Irak'a muazzam bir ambargo uyguladı. Şimdilerde İran benzer bir düreçten geçiyor.

Neyse ki, dünyanın önemli bir kısmı ABD'nin hemen her vesileyle başlattığı ambargoları çoğu zaman dikkate almıyor. Bu sebeple sadece ABD'nin dolar patronajı sebebiyle empoze ettiği onlarca ambargo mevcut. Bunların en meşhuru kırk seneyi devirmiş olan Küba'ya karşı uygulananı. Bu konuda ABD, diğer müttefiklerini ikna edebilmiş değil. Gariptir, ABD'nin Batılı olmayan hemen hemen her ülkeye karşı şu ya da bu şekilde tasarladığı bir ambargo var. Afganistan'dan Burma'ya, İran'dan Suriye'ye, Vietnam'dan Pakistan'a, ABD'nin bu bonkörce dağıttığı ambargolarından nasiplenmemiş ülke o kadar az ki.

Şu bir gerçek ki, bugüne kadar ambargoya uğrayan hiçbir üçüncü dünya rejimi yıkılmış değil. Küba'daki rejim hâlâ ayakta. Irak ambargosu, Irak halkını sefalete, hastalığa ve kıtlığa sürüklerken, Saddam Hüseyin'i ancak doğrudan müdahale alaşağı edebildi. Bugün ambargolar hakkında yapılan ilmi çalışmalar, ambargoların halkı ezdiğini, ama rejimi güçlendirdiğini ortaya koymaktadır. Üstelik, bu işten en fazla zarar görenler arasında ambargoyu koyan tarafın şirketleri yer alıyor. Pazar paylarını sudan sebeplerle kaybeden ABD şirketleri, bir çok ülkede ihaleye girememekten muzdarip. Üstelik bu ambargoların önemli bir kısmı sadece dolar ticaretine engel olabildiği için, söz konusu ülkelerle olan resmi ve gayriresmi ticaret alternatif para birimlerine dönüyor ve açıkçası ABD, dünyanın önemli bir kısmını avronun kucağına kendi eliyle itiyor. Sudan, Suriye ve hatta İran bunun en son örnekleri.

Ambargolar, rant üretir ve yeni zenginler doğurur. Rejimin meşruiyetini güçlendirir. Ama ambargoyu empoze eden devletin maksadı hemen hiçbir zaman gerçekleşmez.

Kimbilir, belki de ambargocunun böyle bir maksadı da yoktur zaten.

Kaynak:
Bu haber toplam 1252 defa okunmuştur
DİĞER HABERLER
Üye İşlemleri